Cur operis pro posse nichil gerimus, bone Mopse?
Tu res exorsus gestas memores, ego versus;
Dum curis vacat hora, quieta resolvimus ora.
Tu maior, domus est tua, subiciar tibi, ius est.
5Dictis parebo, que posces, acta monebo.
Hic tibi sub tecto placet, eloquar, aut in aperto
Precipis? Accedam quovis iussusque recedam.
Nulli credendum magis ex hoc plusve sciendum!
Qui presens aderam, potui rem noscere veram.
10Incipe, Mopse, referre datum tibi tanta videre;
Dic, si quid cordi servant tua mira, Georgi,
Si quid divine laudis tua signa, Quirine,
Aut simul amborum ferat hoc munus quid honorum.
Vni quod spretum noras aliique retentum.
15Id plane recolo monitus verbo quoque solo,
Quod clare gestum satis omnibus est manifestum.
Hoc, inquam, narrabo, Dei nec mira negabo.
Id michi scire licet; qui norit cetera, dicet.
Incertum certis cadit ut saliunca rosetis;
20Ambiguum vox viva premit salices ut oliva.
Non est te presente labor reliquo michi teste.
Montane regionis homo, que finditur omnis
Eno per valles frangente vagos sibi calles,
Voverat ad claram preciosi martyris aram
25Pro cura pecorum vitulam donare suorum,
Quo sis certa, Quirine, petenti spes medicine.
Teduit Iamensi callis, per quem Tegriensi
Hoc pecus adduxisse loco vir debuit ipse.
Consilium cupiebat et hoc tandem capiebat
30Nil voto distare sacri nomen variare,
Si quid voverit huc quisquam, persolverit illuc,
Tantundemque valere, pares fructus redibere,
Dicta, Quirine, tibi caperes si vota, Georgi,
Ambos in regno sociales esse superno;
35Ethre coequandos, cur hic fore dissociandos,
Nil eternorum distantes dote bonorum
Munere votorum nichil hic differre sacrorum.
Ille sequebatur, simul ut suadela dabatur.
Bos per cornua vincta laborat in ardua ducta,
40Qua monachis pia castra dat arce Georgius arta.
Tracta super pontem, quo scandunt agmina montem,
Dum sua vota ferunt, anime suffragia querunt,
In medio restabat et hunc transire negabat
Verberibusve coacta vel omni robore tracta.
45Ipse vocabar ego mirandaque cernere pergo.
Rursus me presente trahebant fune rigente,
Plagis tundebant, nec eam movisse valebant,
Sternere quam possent, non ultra ducere possent.
Hanc meditans ego forte ligatam demonis arte
50Protinus aspergi benedicto fonte sategi.
Rursum conati sunt a vitula superati.
Quesitus tandem sponsor, qui vovit eandem,
Prodidit absque mora confessus vota priora.
Quadrupedem brutam mox precepi resolutam
55Ire sinant, dimissa feratur quolibet ipsa.
Illa fuga prepes se iecit in infima preceps,
Qua montes iungens vallis baratrum patet ingens,
Sicque Deo tutante ruebat in aspera caute,
Vt nil menbrorum doluisset lesa suorum.
60Non inquirentes expectans seque sequentes
Vallibus emergit, silvas sine preduce pergit.
Vix fuit incomitata viam flexisse notata
Martyris ad tumbam primis votis adeundam.
Cursor eam scitus sequitur nemorisque peritus
65Et vestigando non adtigit ac properando,
Donec transmittens inter silvestria montes
Pascua vicini petit et nova culta Quirini,
Vnde sacre propiora domus adiisset in hora.
Vt lassabundis sopor, ut fontes sitibundis,
70Sic carmen fert leta tuum, divine poeta,
Litem sanctorum referens in dona piorum,
Dum sua quisque volunt et ab his discrimina tollunt.
Id fieri recte rationis habet via iuste:
Vult Deus ipse sibi sua, cesaribus sua reddi.
75Illud in imparibus positum, magis est paribus ius,
Si regi secum ius dat summus Deus equum,
Vt sua iustus ubique sciat dare civis utrique.
Dum sit firmandum nichil esse Deo similandum,
Par decet equatis voti ius reddere sanctis.