1025 Felix Tarraco, Fructuose, vestris
1026 Attollit caput ignibus coruscum
Levitis geminis procul relucens.
Hispanos Deus aspicit benignus,
5Arcem quandoquidem potens Iberam
Trino martyre Trinitas coronat.
(0412A)Ardens Augurius capessit aethram:
Nec non Eulogius simul supernum
Christi lucidus ad sedile tendit.
10Dux et praevius, et magister illis
Ad tantum decus ex episcopali
Clarus nomine Fructuosus ibat.
Accitus quia praesidis repente
Jussu venerat ad forum sacerdos
15Levitis comitantibus duobus.
Inde ad carceream viros catenam
Pastus sanguine carnifex trahebat:
1027 Gaudet currere Fructuosus ultro.
Ac ne quis socios timor feriret,
20 (0413A)Praeceptor venemens eundo firmat,
Incenditque fidem calore Christi.
Mecum state, viri, vocat cruentus
Ad poenam coluber Dei ministros:
Ne mors terreat, est parata palma.
25Carcer Christicolis gradus coronae est,
Carcer provehit ad superna coeli,
Carcer conciliat Deum beatis.
His dictis, adeunt specum reorum.
Exercent ibi mysticum lavacrum.
30Et purgamen aquae stupent tenebrae.
1028 Sex hic continuis latent diebus,
Tandem stant trucis ad tribunal hostis,
Fratres tergeminos tremunt catastae.
Judex Aemilianus imminebat,
33Atrox, turbidus, insolens, profanus,
(0414A)Aras daemonicas coli jubebat.
Tu, qui doctor, ait, seris novellum
Commenti genus, ut leves puellae
Lucos destituant, Jovem relinquant,
40Damnes, si sapias, anile dogma.
Jussum est Caesaris ore Gallieni,
Quod princeps colit, ut colamus omnes.
1029 Haec fanti placidus refert sacerdos:
Aeternum colo principem, dierum
45Factorem, dominumque Gallieni:
Et Christum Patre prosatum perenni,
Cujus sum famulus, gregisque pastor.
Subridens ait ille: Jam fuisti.
Nec differt furor, aut refrenat iram,
50Saevis destinat ignibus cremandos:
Exsultant, prohibentque flere vulgum.
(0415A)Quosdam de populo videt sacerdos
Libandum sibi poculum offerentes:
Jejunamus, ait; recuso potum.
551030 Nondum nona diem resignat hora:
Nunquam conviolabo jus dicatum,
Nec mors ipsa meum sacrum resolvet:
Sic Christus sitiens crucis sub hora
Oblatum sibi poculum recusans,
60Nec libare volens, sitim peregit.
(0416A)Intrant interea locum rotunda
1031 Conclusum cavea: madens ferarum
Multo sanguine quem furor frequentat:
Cum spectacula perstrepunt cruenta,
63Ac vilis gladiator ense duro
Percussus cadit, et fremit voluptas.
Hic flammante pyra niger minister
Ardens supplicium parare jussus,
Construxit facibus rogum supremis.
70 (0417A)Qui dum corpora concremanda solvit,
1032 Ferventes animas amore lucis
Fracto carceris expediret antro.
Certant officiis pii sodates:
Plantis calceamenta dissolutis,
75Pronus detrahere studebat unus:
Sed sanctus vetat ora Fructuosus
Inclinata premi. Facessite, inquit,
Ne nostram gravet obsequela mortem.
Atquin ipse meos pedes resolvam,
80Ne vestigia praepedita vinclis
Tardis gressibus irruant in ignem.
Cur lamenta rigant genas madentes?
Cur vestri memor ut fiam, rogatis?
1033 Cunctis pro populis rogabo Christum.
85 (0417B)Vix haec ediderat, relaxat ipse
(0418A)Indumenta pedum: velut Moyses
Quondam fecerat ad rubum propinquans.
Non calcare sacram cremationem,
Aut astare Deo prius licebat,
90Quam vestigia pura figerentur.
Stabat calce mera, resultat ecce
Coelo spiritus, et serit loquelam,
Quae cunctos tremefecit audientes.
Non est, credite, poena, quam videtis,
95Quae puncto tenui citata transit:
Nec vitam rapit illa, sed reformat.
Felices animae: quibus per ignem
Celsa scandere contigit Tonantis,
1034 Quas olim fugiet perennis ignis!
100Haec inter rapidis focos crepantes
(0418B)Intrant passibus, et minantur ipsis
(0419A)Flammarum trepidantibus caminis.
Nexus denique, qui manus retrorsus
In tergum revocaverant revinctas,
105Intacta cute decidunt adusti.
Non ausa est cohibere poena palmas,
In morem crucis ad Patrem levandas:
1035 Solvit brachia, quae Deum precentur.
Priscorum specimen trium putares:
110Quos olim Babylonicum per ignem
Cantantes stupuit tremens tyrannus.
Illis sed pia flamma tum pepercit,
Nondum tempore passionis apto,
Nec mortis decus inchoante Christo.
115Hos cum defugeret vaporus ardor,
(0420A)Orant, ut celer ignis advolaret,
Et finem daret anxiis periclis.
Exorata suos obire tandem
Majestas famulos jubet, caducis
120Missos corporibus, sibique reddi.
Vidit praesidis ex domo satelles
1036 Coelum martyribus patere apertum,
Insignesque viros per astra ferri.
Quin et filiolae monens herili
125Ostendit sceleris notam paterni:
Coelo vivere, quos forum peremit.
Hinc tum virginitas palam videre
Per sudum meruit, parente caeco,
(0421A)Ut crimen domini domus timeret.
130Tum de corporibus sacris favillae
Et perfusa mero leguntur ossa,
1037 Quae raptim sibi quisque vindicabat.
Fratrum tantus amor domum referre
Sanctorum cinerum dicata dona,
.Aut gestare sinu fidele pignus
(0422A)Sed ne relliquias resuscitandas,
Et mox cum Domino simul futuras,
Discretis loca dividant sepulcris,
Cernuntur niveis stolis amicti,
1401038 Mandant restitui, cavoque claudi
Mixtim marmore pulverem sacrandum.
O triplex honor, o triforme culmen,
Quo nostrae caput excitatur urbis,
(0423A)Cunctis urbibus eminens Iberis!
145Exsultare tribus libet patronis:
1039 Quorum praesidio fovemur omnes
Terrarum populi Pyrenearum.
Circumstet chorus ex utroque sexu,
Heros, virgo, puer, senex, anicla:
150Vestrum psallite rite Fructuosum.
Laudans Augurium resultet hymnus,
Mixtis Eulogium modis coaequans,
Reddamus paribus pares camoenas.
Hinc aurata sonent in arce tecta:
155Blandum littoris exstet inde murmur,
(0424A)Et carmen freta feriata pangant.
Olim tempus erit, ruente mundo,
Cum te, Tarraco, Fructuosus acri
Solvet supplicio tegens ab igni.
160Fors dignabitur et meis medelam
1040 Tormentis dare, prosperante Christo,
Dulces hendecasyllabos revolvens.