135.0597|
135.0597A| Alma tropaea piosque crucis per bella triumphos,
Pro regnis certata poli feliciter auctos,
Sanctorum nisi meritis evolvere versu,
Romanas tandem ductore venimus in arces
Egregio Christi populorum praeduce Petro;
Qui verbi jaculis palmas post Antiochenas
Pestiferum insectans divini luminis hostem
Se tulit huc, longe fugitantem in culmine mundi
Sterneret ut Simonem, cunctoque patesceret orbi
De mundi capite aethereos rutilare triumphos,
Substratum Ecclesiae quîs se gemit improbus anguis,
Terrarumque serens per plurima regna profuse,
Spargit ab inde Petrus ditissima semina verbi.
Quid repetam belli veteres ab origine fraudes,
Ut Christi primum insidiis aggressus ovile
135.0597B| Proturbare Simon, socium se finxit, et hostem
Invitus docuit, supero qui jure sodales,
Dum videt arte sua multo potiora valere,
Prodigiisque Philippeis stupefactus et ore,
Corpore salvifici sumpsit fomenta lavacri,
Attracio sperans molimine discere monstra,
Plurima quam norat Stygio insimulatus ab oestro.
A cujus tam mente fides aversa nitebat,
Irradians orbis pretioso lumine regna
Rhiphaeae quam sol tenebras regionis abhorrens
Volvit iter peragrans stabilito tramite mundum.
Res patuit: nam nulla videns fervere beatae
Artibus Ecclesiae fraudis vestigia notae,
Protinus attoniti caeco sub pectore motus,
135.0597C| Gentilisque animo furit aegraque laetis
Invidia, atque odium moeret pollenter haberi
Ipse quod infaustae toto nequit artis apisci;
Dilectosque dolos nigro sub corde volutans,
Tetra venena coquit, meditans urgere latenter,
Quam fraudis superare gradu non praevalet arcem,
Fundamenta prius fabricae subducere nitens,
Ut valeat totam structurae evertere molem:
Armaque corripiens patri jam cognita pridem
Terrigenas quo subruerat conamine primos,
Auri advectat opes, donum Spiraminis alti
Mercari se posse ratus. Sed Petrus ab ipso
Instructus Domino laqueos transvadere tetros,
135.0597D| Inspiciens hoc sacra peti, ut molimine monstri
Aut emat, aut adimat, robusti cuspide verbi
Perfodit, atque lupum miti proturbat ovili.
135.0598A| Tum veluti fera pastorum clamoribus acta,
Quae medio raptam subito de cespite praedam
Dum sequitur clamorque virum, celeresque molossi,
Haud perferre valens, solatia non sua mittit,
Atque vacans voto majores colligit iras,
Carpendique famem potius quam volvit edendi;
Destinat insidias caulis, clam furta frequentat,
Et via si qua patet, penetrat, laceratque bidentes,
Jam non esse modo cupida, imo nocere parata:
Haud minus iste lupus, crudelis bellua mentis,
Praevalida Cephae pastoris voce repulsus,
Quae retur proprio praesumptam jure rapinam,
Directo non ferre valens pia pondera cursu,
Ponit, et accensas vacuus raptatur in iras,
Sumptaque multiplicans studiosius arma nocendi,
135.0598B| Quaeque valet Christi furtivus ovilia tentat,
Corda parans gregis insidiis incessere blandi,
Nil commune ferens, contraria cuncta propagans,
Caesareaeque ut oves Petro pastore gregatas
Comperit, hostili cursus huc fraude tetendit,
Et quoscunque valet, ferali dente cruentat.
Quem contra rabidi crudum moliminis hostem
Bellator validus divino munere Cephas
Progrediens, armisque vigens capit ore duellum;
Pellitur umbra, pio clarescit lumine fulgor.
Discipuli fraudis, quorum mens cernere verum
Promptior, obscuri penetrant dum furta magistri,
Exhorrent facinus; dextras juvat addere vero,
Junguntur sanctis lumen captare parati.
Desertus sociis dira latro carpitur ira,
135.0598C| Clamque fugam aggrediens, urbem petit Antiochenam.
Audierat siquidem fidei crevisse vigorem
Hic adeo ut Christi caperent de nomine nomen.
Quod ferus, invidiae facibus ferventer adustus,
Insidiis caecisque dolis explodere nitens,
Aetheris adversus Dominum certare laborat,
Frustratusque miser saevo corroditur igne;
Pulsus et a Petri sociis, cautisque ministris,
Praesidio petit ire fugae, cernensque negata
Cuncta Asiae sibi regna, legit trans aequora ferri:
Falsaque comperiens quaecunque capessere Romam,
135.0598D| Utpote cunctorum violatam errore deorum
Ac tetro obsessam dominatu daemoniorum,
Fisus eis, et ab his actus, huc perfuga venit;
135.0599A| Innitensque ope daemonica sub vincula multos
Conjicit erroris cives, crescitque per artes
Usque adeo magicas, deus ut decretus ab ipsis
Polleret, simulacri etiam donatus honore,
Quod geminos inter pontes Tiberina fluenta
Alluerant titulo insignem; sed fraude petita
Haud longum deitas mansit, veroque tenellae
Rumpuntur tenebrae, validus dum protinus illo
Militiae Christi veluti dux atque magister
Dirigitur princeps primorum Petrus, iniquum
Humani generis contra generaliter hostem
Qui primus vexilla crucis huic ingerit urbi,
Postquam Cappadoces, Galatas, Pontum atque Bithynos
Armis induerat fidei, proba munia tradens,
135.0599B| Divinos certare sciens robustus agones,
Virtutum scelerum contra ductare cohortes,
Et falsi tenebras expellere lumine veri.
Hic primus verbi patefecit clavibus aulam
Coelestis regni dominantis civibus urbis;
Pelluntur radiis Christi rutilantibus umbrae;
Jam mentes hominum placido illustrabat amoeno
Sermo Evangelii, satias jam nulla tenebat
Verbi auditores, miracula plura videntes,
Nec ducunt audire satis quin supplice voto
Discipulum poscunt sacris mandare lituris.
Audiit ille preces, chartisque receptat habendum
Petri Evangelium, senior quoque, Flamine plenus
Sidereo, postquam factum, furtumque fidele
Accipit, attollit, delectatusque rapina
135.0599C| Marci picta manu quae dogmata pagina signat,
Firmat, et Ecclesiae tradit per saecla legenda.
Senserat actutum respublica, limite in ipso
Introitus Cephae, suffragia clara salutis;
Quartus ab Augusto fasces nam Claudius orbis
Nactus, consulibus multam patribusque parabat;
Exstingui siquidem per eos de sanguine cunctos
Decretum exierat proceres qui Caesaris orti.
Caius ut exstinctus, scelerum crudelis amicus,
Pelli regna jugo, perfringi sceptra revulso,
Restitui leges, ad pristina jura reverti.
Claudius at regnum postquam solidat, fera tendit
Judicibus saevae crudis molimina poenae.
Sed Petri in auxilium, divino numine tactus,
135.0599D| Ne nigra tempestas surgentia gramina laedat,
Dum conduntur adhuc scissae nova semina terrae,
Incipit interius advertere pectoris antris
Quas, si coepta foret, strages daret ultio dura;
Quam claros magnosque viros actura sub umbras,
Quam desolatam patribus constringeret urbem:
Cogitat haec, animique truces ad grata residunt
Irarum tam torvarum medicamina curae.
Aequora ventorum veluti post bella quiescunt,
Immoriturque haerens velis tandem aura superstes,
Indulgere sedet diris conatibus ultro,
Non horum memori quidquam retinere furore;
Quin veniam dictis, factis quoque sancit in aevum,
Tradere nefastis apicum ne luce recurrant;
Sic famosa nitens sub Cepha amnestia Romam
135.0600A| Sedat, Athenaeis censoribus edita quondam;
Quam, suadente quidem dudum Cicerone, senatus
Tentarat populis inducere Caesare caeso;
Sed vetat infaustis utens Antonius armis,
Caesar et Augustus furtivi funeris ultor.
Claudius hanc adhibens Barjona principe Romae,
Etsi causa petat trucior quo ferveat ultor,
Sponte tamen facinus nullo poscente remittit.
Contigit hic aliud permirum temporis hujus
Regna regens praecelsa Dei quod gratia gessit.
Dalmatiae Furius legatus honore Camillus,
Molitus civile nefas, ad sacra vocarat
Militiae mutanda manus fortesque ferasque;
Signataque die qua rex statuatur ab omni
Militia, nulla possunt ratione moveri
135.0600B| Signa, velut firma terrae radice ligentur;
Non aptari aquilae, Christi virtute subactae.
Miles ut haec non visa prius miracula cernit,
Poenitet incoepti ac rigido ferit ense tyrannum,
Militiaeque fidem censet servare priori.
Et quid deterius, quid perniciosius urbi,
Historicus sequitur quam bella domestica Romae,
Rite neget pressum teneros divinitus istud
Agnos ut tegeret, fundamina firma locaret
Christus, fixa tuens, si talia gesta prioris
De compescendis unquam civilibus armis,
Quilibet exempli poterit ratione docere,
Quattuor hic annis tunc praelia cuncta remota,
Internis Domini jussu externisque repressis;
Tum demum princeps, torpedinis otia questus,
135.0600C| Quaerit ubique manus, bellum dolet esse negatum:
Signa sine hoste movet; niveas transmittit ut Alpes,
Gallica rura quieta videns, pertransit ad aequor,
Trans mare comperiens quosdam mussare tumultus:
Permeat, atque lenes reprimit sine sanguine motus;
Nilque egisse putans, rimatur in aequore si quas
Obviet intactas Romano principe terras:
Quasque subire valet, celeri ditione coercet,
At propero remeans cursu, sextoque regressus
Mense pedem postquam belli quaesitor apertis
Extulerat portis, reduces sine clade Quirites
Admittit caulis, quas Jordaneius heros
Ablutis ovibus vitae pia pabula praebet.
Gaudent pace pii, gaudent solamine verbi,
Egregiusque rudes pater erudit ore clientes,
135.0600D| Et pius ut custos crudo defendit ab hoste;
Monstrat et expugnat, propellit ab urbe latronem,
Atque fidem Christi, dum Claudius imperat orbi,
Ore serens sacro, signis comitantibus auget.
At postquam turpi cesserunt jura Neroni,
Audito probrosa Simon curare tyrannum,
Huic se, dignus eo tutore, ultroneus offert,
Moribus egregiis doctrinam jungere quaerens:
Nexus amicitia sociatur lividus atro,
Pessimus infando, scelerum sceleratus amico.
Crescit enorme malum, diras instigat in artes
Perversus pravum, probri nil restat inactum,
Omnia flagitiis prudens rex tentat apertis.
Sic tanto crescente malo, solatia Ceph
135.0601A| Providet Omnipotens comitem fortemque probumque,
Ejus in auxilium tribuens accedere Paulum,
Qui licet intentus totum decorare beata
Doctrina mundum, fines extendere ad usque
Terrarum, postquam a Solimis usque intima ruris
Illyrici vicos, urbes, castella peragrans,
Omnia sanctifici replerat dogmate verbi,
Visere commodius dominam deducitur orbis:
Nempe cui mundi populo ignorare liceret
Rerum suscipiens rectrix quod Roma probasset?
Concaptivus Aristarchus comitatur euntem
Ac medicus carnis, mentis magis Antiochensis.
His vehitur socius per summa pericula Paulus,
Custodum ac custos, ductorum ductor habetur.
Ingreditur tandem praecelsi culminis urbem,
135.0601B| Vinclorum purgat maculas, et ab ore leonis
Eripitur, Christique iterum pia dona propagat.
At Nero, doctrina saturatus Samaritani,
Majorum sensim scelerum incrementa subibat:
Qui post infanda in miseram molimina matrem,
Incestumque sui reticendum ac stupra sororis,
Post Urbem incensam, spectacula laeta tyranni,
Relliquiarum ignis diram foedamque rapinam,
Postque senatorum jugulum, spolia ampla senatus,
Fenora post direpta fori, post funus equestris
Ordinis, affinis multam sociique cruoris
Fratris, germanae, uxoris miseraeque parentis,
Hanc scelerum molem cumulans augere sategit,
Ac majora petens, coelestem theomachiam
Aggreditur primus Romae exercere cruentis
135.0601C| Primus suppliciis inibi patriasque per omnes
Excrucians sanctos Christi pietate nitentes,
Cognomenque pium Domini de nomine sumptum
Exstirpare parans penitus, cognominis hujus
Praecipuos Mamertini sub carcere patres
Trudit, et in totum crudus grassatur ovile.
Lumina sed coeli licet abdita corpore sidant,
Non valet aethereus compesci carcere fulgor;
Quin pharus undivagis littus dat ut igne Liburnis
Splendificos mittunt radios, ductumque ministrant
Scandere per rabidas portum tendentibus undas.
Undique qua cernunt placidum rutilare coruscum,
Approperant, tenebrosa viri penetralia linquunt;
135.0602A| Naufragium mentis fugiunt, portumque prehendunt.
Irradiant sancti plebes; fervore calentes
Flaminis almifici valeant ut linquere monstrant
Vasta tenebrarum, verumque agnoscere lumen,
Atque animae sordes divinis ponere in undis.
Exsultant populi coelesti fonte rigari,
Purgarique petunt animae contagia laesae:
Mundandis latices saevo custode negantur.
Solliciti proceres animarum crescere lucra,
Regem adeunt, coeloque preces appellere curant.
At Dominus lymphae legisque utriusque tributor
Christus, ut ostendat se prisci juris alumnum,
Qui praecepta dedit Moysi, praecepta dedisse
Ecclesiae Patribus, qui nuper in arida ruris
Libandi turbae solamine fontis egenti,
135.0602B| De petra produxit aquas quaestusque removit,
Arenti hic populo coelique fluenta petenti,
Haec quoque posse Deum non diffidentibus almis,
Largos Tarpeia latices e rupe profundit,
Irriguis dura scatebris incaute repertis.
Mirifici gnatis Patres pia dona ministrant,
Dumque lavant undis divino munere latis
Corpora, sanctifico mentes purgamine mundant,
Flaminis ac divi fecundo pignore ditant.
Abluitur tunc Processus cum Martiniano,
Qui praeceptores animaelli ( sic ) principis undis
Castra petunt contemplantes miracula, magnos
Hic quae per proceres Dominus praestabat Iesus,
Infirmos curans, et daemonis arma triumphans.
At ferus obstructis qui fontibus ampla putabat
135.0602C| Clausa fluenta Dei, fluvios procedere largos
Comperiens, et oves lympha gaudere salubri,
Invidia cunctae fervens bonitatis et omnis
Justitiae, vitiis quae severat improba diris
Nasci sancta videns, proba surgere, fausta vigere,
Atque calens atro faculis Acheronte perustis,
Insontes mactare greges et ubique catervas
Sternere bacchatur, caedit sine crimine justos.
Tunc septem quater et denos expertus ab hoste
Ablutos scelerum, virtutum praeduce Petro,
Hos pariter jubet excindi; confessio vera
Quos junxit fidei, junxerunt dona lavacri,
Martyrii sociavit honos et gloria palmae.