135.0837|
135.0837C| Laude poli dignum meritis super aethera notum,
Syrmate Gregorii lepidoque volumine cultum,
Qua celebrem stolidi Benedictum laude feremus?
Climata per mundi cuncto venerabilis orbi
Qui radians Christi cuneos ad sidera mittit.
Qui puer alta legens, vicit probra corde senili;
Dum mundi flores ut pulveris arida calcans,
Splendorem generis tumidi cum luce leporis
Spernit, et incultus sapienter culta relinquens,
Rebus cum studiis coeli petit ardua missis.
Quoque animo, quam mente pia probat actio gesta,
135.0837D| Ipsaque mox actus etiam praeeuntia signa,
Et solidata capisterii fractura soluti,
Ventosi fuga rumoris, nutrixque relicta,
Secessus eremi, soloque habitata per annos
Tres specus, impensus Romani panis habena;
Presbyter admonitus paschalia prandia ferre,
135.0838C| Pastoresque in oves mutati corda ferina,
Nec tamen hac tentator abest, refugamque lacessit
Flagitii, facibusque libidinis urere membra
Mortificata parat, viscum laqueosque columbae
Culmina transgressae mundanaque arce relapsae
Ales avem nigra candente petit improba mitem,
Tetra venena animae nigrantibus incutit alis:
Sed crucis ad signum vacuas discedit in auras.
Pectus inexpertum flammarum jacta fatigant
Spicula, et obsessam vallat vis ignea mentem,
Irrepensque adytis, patitur vix pectore claudi,
135.0838D| Increscensque altum, consumpserat intima gazae,
Ni servator opum coeli secreta petentum
Indens consilium, dextram sub agone tulisset.
Dum veprium stimulis cohibentur tela furoris,
Igne urticarum Veneris depellitur ignis,
Et cedit fugiens mutata dolore voluptas.
135.0839A| Hoste triumphato, fraterni ductor agonis,
Expulsis rector vitiis tutorque dicatis
Egreditur vasis, altor doctorque salutis.
Fama volans nomen celebrando per ora ferebat
Extollens opus et claram virtute palaestram.
Agmina densa pium laetantur adire magistrum,
Linquere naufragium mundi, statione potiri
Portus salvifici, tutis se tradere castris.
Quae dux egregius castis moderatur habenis
Illicitos resecans actus, et tramite ductans
Directo cuneos dextra laevaque libratos.
Militiae fortes coeunt perstantque cohortes,
Recto calle sequi praecepta salutis amantes,
Lubrica sectari luxus flexosque meandros
Exhorrent, aequi regimen trutinaeque libramen
135.0839B| Certatim subeunt. Quidam atra venena coquentes
Insontis patris occasum meditantur operta
Fraude, sibi potius laetum opprobriumque parantes:
Quod proprio subeunt vitio, amittuntque patronum
Rupto vase crucis signo fusoque veneno.
Dimissis pater infidis subit ardua nota,
Qua fructus gliscens virtutibus edit opimos,
Dans duodena polo duodenis castra mereri
Singula militibus, praeter quos lacte rigabat,
Omnibus arcta viae coelestis limina pandens,
Illustres pariterque inopes ad culmina ductans,
Disponens, ornansque, regensque pii agmina belli,
Irradians promptos, cogens ad strenua tardos.
Certantes supero vallans munimine fulcit,
135.0839C| Insidias abigit, deterret lumine fures.
Aethiopis pueri ductamina caeca secutus
Assentit monachus; patris pia verbera passus,
Verbereque ereptus, caeso latrone receptus.
Athletis dux addit opes, dat commoda castris
Alto monte sitis, celsa de rupe profundit
Largifluas prece militibus sitientibus undas,
Principis atque probi manant ad nota fluenta,
Perpetuoque rigant apicis declivia lapsu.
Nec meritis impar Eliseo, dum docet actis
Tironem exercens, multetque levamine tristem,
Dat refluas ferri superari pondere lymphas.
Conscius et puerilis aqua rapiente pericli,
Dum jubet ereptum cursim properare ministro
Tramite non solito, cambisque liquantibus illum
135.0839D| Sectari magni tribuit vestigia Petri,
Crudeli revocans absorptum fauce clientem
Contuitum patris auxilium famulante sodali.
Sic etiam hostiles Christo vincente furores
Assiduis superans renitebat saepe triumphis,
Livorem tolerare sciens, vitare dolorem,
Solum inimicorum noscens moerere ruina.
Serpentis cellans a stupiditate columbae,
Obsequiis corvi nutantis felle veneni
Dimoto, bellatorum victricia victa
135.0840A| Tela puellarum, mitis discessio patris,
Interitus hostis, monitus gaudentis alumni
Invictae mentis tutissima pectora pandunt.
Robora belligeri celebres ex hoste triumphi
Insinuant, quis fana ruunt, quis victus Apollo
Conqueritur patulo, raptis ad coelica servis
Sese abigi, se expugnari, sibi jura revelli.
Inde lapis pressus Benedicti ad vota levatus,
Tellure egestum simulacrum in tecta culinae,
Militibus fallens jussis incendia fingit,
Quae ducis ad nutum vacuata fraude fatiscunt.
Quoque magis pugnat pellax illudere sanctum,
Vincendi devictus eo mage thema ministrat.
Nam quondam properans operantes visere fratres,
Dum subvertit opus lapidum, pueri ossa ruina
135.0840B| Comminuens tristesque adigit de morte dolore
Praemonitos; datur ipse pia moerere medela
Atque reformatum vitae gaudentibus almis
Moxque operi restauratum gemit improbus hostis.
Lumine coelesti replentur pectora patris.
Sollicitusque datis divino munere gnatis,
Absentum praesens actus et munia cernit.
Arguit errores, praesumpta cibaria pandit,
Pocula dinumerans, et diversoria monstrans.
Corrigit attonitos, parcensque emendat alumnos.
Sic solito sese jejuno viscere amico
Exprobrans votum comitis hortamine fractum,
Dum stupidat rubidum liquat in lamenta solutum.
Tentantis Totilae coelestia dona minister
Sic confusus abit, regalem ponere cultum.
135.0840C| Jussus. At ipse patrem pronus rex barbarus orans,
Audit ut acta et agenda sibi vel fata: recedit
Mitior, et presso fit post minus improbus aestu.
Tum pavidum solans Romam testantur amicum
Gentibus haud verti marcescere, quin sibi tandem
Turbinibus motuque soli crebrisque coruscis.
Clericus anguinis ereptus faucibus, almosque
Inhibitus tentare gradus; dum jussa reservat,
Incolumis restat; monitus ubi deserit, hosti
Redditus insanit, praedictaque tormina sumit,
Quae vir clausa Dei rimans penetralia dixit.
Diripienda monasterii praedone feroci
Indice comperiens Domino, cuncta usibus apta:
Tutatur lacrymis animas multa prece sumptas,
135.0840D| Ut moerore madens fido est confessus amico.
Infidum vini gerulum furta abdita pandens
Dum regit angue necis, dat prava tremescere fraudis.
Sic quoque dona sinu prave contrusa clientem
Increpitans captasse, probat se absentibus esse
Praesentem famulis, actusque libare suorum.
Atque etiam Domino jam spiritus unus inhaerens,
Verba capit cordis, meditata arcana tuetur,
Elatique premi mandans cruce corda ministri
Dum monet, officio puerum mensaque remotum
135.0841A| Instituens unum, reliquorum pectora servat.
Ore pusillanimes firmans, relevansque paventes,
Panis et indiguos, dum pollicitatur opima,
Promissam parat occulto solamine frugem,
Praedictumque refert numerosa fasce levamen.
Condendis etiam quodam quasi carcere liber
Spiritus advolitans castris, promissa rependit
Fratribus admonitis visu loca commoda metans,
Depactaeque viae sine corpore munia complens.
Quinetiam facili sontes sermone ligare,
Solvere vel meritis animas acceperat altis.
Virginibus notat id querulis illata minarum
Poena, sacris quoque libandis ostensa repulsa,
Reddita defunctis pia participatio Patris,
Dote sacramentis harum pro pace litata.
135.0841B| Haud secus et puerum castae probitatis alumnum
Visere carnales sancti absque favore parentes
Ausum, moxque neci addictum terraeque locatum;
Post noctem super inventum, rursusque repostum
Rursus et ejectum, dum sacramenta petitus
Allegat tumulo, positum consistere praestat.
Invito quoque dimissus migrare patrono,
Compellente dracone redit duce callis iniqui.
Et quem ductorem tenebris sectatur opertum.
Exierat Patris obtentu, dum cernit apertum
Insidiatorem, petit hoste urgente salutem.
Labe elephantina puerum sanieque fluentem
Advectum, celeri pulsa dat tabe saluti.
Fenore devincti reddendoque aere carentis
Pauperis angori solatia ferre petitus,
135.0841C| Dum miseretur opem, patria dare mente paratus
Pondera, nec praesto; suffragia nota frequentans
Obtinet assueto quaesita precamine dona.
Insuper atque moram compensat larga datoris
Dextera, pauperiem relevans, et debita pendens.
Attactu fugiunt morbi, depulsa recedit
Pestis, et ipse color maculis vacuatur ademptis,
Miratus celerem stupuit sumpsisse medelam,
Inque suam rediisse cutem. Cui pota venena,
Pellere dum nequeunt animam, candore pudenti
Atque leprae facie foedarant lurida membra,
Quae decus amissum sancto tractante resumunt.
Prompta manus largita penu consumpserat omne:
Vix olei parvum vitreo sub vase relictum
Usibus attribui mandans instantis amici,
135.0841D| Nil retinere parat, dum coelis crescere curat.
Compertoque pusillanimum mandata ministrum
Prodiga trangressum, praecelsa exire fenestra
Praecipit ampullam in praeceps tentore retentam.
Tuta sed illa ruens in saxa jacentia, sidit,
Nec lapidum sentit fragilis natura rigorem,
Nec patitur vergens commissi damna liquoris.
Quae simul effertur nullaesa levata petenti,
135.0842A| Arguiturque tenax, reliquos solamina placant.
Fenora sumuntur supera virtute profusa,
Oratu vacuum Patris et pietate repletur
Dolium, et exundans coelestia munera fundit.
Nec tantum precibus solitis tam mira patrare,
Quin solo visus nonnunquam promere nutu.
Id capitur monacho simulati fraude subacto
Mul medici plausuque manus alapaque recepto.
Rusticus ille etiam loris tortoris adactus
Indicat, intuitus sola virtute solutus.
Et Geta mansuescens, animosque adstratus omittens.
Exstant et supplici praeclara precamine gesta,
Ruricola ut nati quondam miserabile funus
Advectans ulnis, effundere vota coegit
135.0842B| Improbus, ingeminans et raptum morte reposcens:
Dum genibus flexis animam obtinet ille precatu.
Ignea restaurans gelidis alimenta medullis.
Vincitur at quondam nutu pietatis amicae,
Excelluntque piae renuenti vota sororis
Tendere nocte moras fratri sitientis ab ore
Mellifluo superae satiari nectare vitae.
Quae precibus coelum obnubens, liquat aera nimbis,
Murmure virgo tonat tacito, lacrymisque coacta
Nubila condensans, diffudit fletibus imbres.
Tempestate fugam sistit famulante, moratur
Et tenet invitum coelo Scholastica fratrem,
Atque triumphat ovans magnam sibi cedere praedam.
Solatuque animae vigilatae nocte potita
Laeta redit, gaudensque polo terrestria mutat,
135.0842C| Coelos celsa petens: quam fixus in aethere frater
Siderei cernit dum culminis alta petentem,
Atque columbino superantem sidera nisu;
Congaudens apici, grates dependere dignis
Decertat modulis, Christo praeconia pangens
Dirigit, et revocans recipit socialia membra,
Quaeque sepulcrali parto sibi condit honore:
Jungeret ut tumulus, coeli quos junxerat aestus.
Nec mirandum adeo subeuntem regna superna
Germanam vidisse animam, cui fabrica mundi
Cuncta oculis subjecta patet, radiante corusco
Aethereae lucis, totus qua cernitur orbis,
Ignea Germanum comitatu coelite fultum
Sphaera renitenti, qua visa inferre decori.
Currit ad intuitum accitus, partemque diacon
135.0842D| Servandus radii rapit ad miracula testis.
Caetera gesta Patris sectanda silentia nobis
Suppressere ducis, reliquorum bella petentis.
Dogmate quo viguit; monachorum regula pangit.
Cui praescita dies obitus, hoc munere dignus.
Prodita discipulis ipso retegente patescit
Strata decore via, splendoris honore coruscat,
135.0843A| Scandere monstratur qua coelica culmina justus
Emicat elatis manibus, sacrisque cibatus,
Tradens extremum per verba precantia flatum,
Inclytus aede precum tendens ad templa polorum.
Pignera delubro data quo depulsus Apollo,
Egregium celebri promunt victore triumphum.
Quae monitus transfert Aigulfi Mummolus actu
Hac de re missi, superae qui lucis honorem
Dum servare calet, per opaca silentia noctis
Munera consequitur longo quaesita labore.
Eripit, attollit, germanaque pignera junctis
Complicibus confert, simul haec ad munia divo
Legati jussu properant, et ad extima tendunt
Ausoniae sola, dum papae revocare suasi
Sectantur cunei Christo duce rapta talenta.
135.0844A| Quique tegit famulos, obcaecat amara frementes,
Ne coram positos valeant spectare petitos.
Raptim ferre jubet gazas sese auspice sumptas,
Datque videre hostem, nec posse viderier hoste.
Numine sic tuti, tollunt data praemia laeti,
Praedictis quae rapta Deo censente ruinis
Prodita resplendent Francis, simul ossa sororis,
Gallorum crebris urbes decorantia signis.
At loca culta Pater haud deseruisse videtur,
Immo rogatus adest, ultro quoque praemia confert.
Quae lymphata. . . saltusque et devia lustrans
Experta est mulier, spelaei ingressa cubile
Prima viro tirocinii quo exercita lucta:
Dum sapit egrediens, animi et data robora servans,
Pristina nec laesae retegit discrimina mentis.