135.0623|
135.0623B| Indiculo hoc sumpto, Marcum Marcellus ad ipsos
Germanum mittit qui, confessoribus anno
Cum sanctis habito, rediens, hos prodidit actus.
Dum post martyrium Nerei fratrisque peractum
Aurelianus agit Domitillae assensa subire;
135.0623C| Audiit hanc eadem dictis consortia sanctis
Jungere, sacrarat quae praeceptoribus olim,
Donarique petit sibi quos a principe Nerva,
Sacris si fugerent simulacris sacrificare.
Hos, dum persistunt animo durare virili,
Carnificisque minas voto calcare fideli,
Per sua depositos alto ferus arva sequestrat;
Eutychem sex atque decem via millibus Urbe
Nomentana procul, Victorinumque salina
Sexaginta capit dirimens, haec ipsa Maronem
Moenibus in centum trigintaque millibus aufert.
Per totum ergo diem rastris insistere mandat
Sanctos censor atrox, et catabra ( sic ) vespere praebet.
135.0623D| Sed bonus hic Dominus proprios non linquit alumnos,
Ruribus inque peregrinis data gratia justis.
Eutyches prolem nam conductoris agelli,
Daemone depulso, patrique sibique reponit.
At Victorinus domini vice rura regentem,
Tresque annos lecto paralytica membra foventem,
Incolumen dedit orando, rapuitque grabato.
Curatorem urbis morbo Maro solvit hydropis,
Annis quo septem undarat lymphante liquore.
Denique formantes populos affamine casto,
Instruxere fide multos regnantis Iesu,
Presbyterique dati plebem augmentando creabant.
135.0624B| Invidus ergo boni mentem replet Aureliani;
Erigit ira animos, tortores mittere suadet,
Legantur lanii varias infligere poenas;
Caeditur Eutyches tota spectante platea.
Dum petit aetheream mens sedem flagra triumphans,
135.0624C| Devotus digno temnentia membra lanistam
Eripiens populus properat cumulare decore,
Sacratumque super Christo parat edere templum.
Mittitur oppressum saevo turgore Maronem
Turgius inflatus, saxo qui sternere nitens
Quem terrore nequit; praegrandi pondere rupem
Trochleis librare homines quam septuaginta
Vix quibant, jubet advolvi, sanctumque onerari;
Quique leves paleas ceu per duo millia laetus
Gestat, eoque loco solitus quo fundere vota
Sarcophagum locat, illaesus quoque pondere perstat.
Totaque repletur miro provincia facto;
Accelerant purgari animae, sanctumque lavacrum
Affectans populus, larvarum exterminat aras.
135.0624D| Acta pii judex annuntiat Aureliano,
Concessamque fero praedam mactare propinquat.
Credentes lapidem populi, pia pondera, justi
Hoc ipso gerula ossa locant tumulantque cavato,
Desuper excelsi condentes muneris aulam
In qua dona Dei meritis praestantur alumni.
Est locus lances mittens spiramine tetros
Sulphureo, latices veteres dixere cotillas:
Hic Victorinum, resupino vertice pensum,
Horrifico perimi mandat paedore tyrannus.
Haec tribus ut passus martyr furibunda diebus
Nectare divino coelique fovetur amoeno.
Aurelianus, adhuc defuncto in martyre crudus,
135.0625A| Corpus humo prohibet, terram vetat abdere terrae;
Ast ubi membra jacent incondita, sole meante,
Accedunt Amiternenses, rapiuntque beati
Praesulis ossa sui, referunt, conduntque decenter.
Exstiterant equidem bino solamine fratres,
Iste Severino Victorinus magis auctus,
Munia post obitum dantes alterna parentum,
Praebentesque sibi geminae suffragia curae;
Alterno submittentes se discipulatu,
Alternoque magisterio sibi jura ferentes;
Aemula servitii dedentes munera digni;
Vera probabilibus dilectio creverat actis,
Obtulerantque Deo semet viva hostia facti;
Perfectumque petens virtus germana subire
Tendit in id sua quod dantes sint rebus egeni.
135.0625B| Ubertate poli dites, quibus omnia Christus;
Libertas eadem, imperium, gratus famulatus,
Nil deerat, cum nil mundi pompalis haberent.
At Victorinus spe scandere celsius ardens,
Ac reputans imperfectum parere vicissim,
Nec satis esse tenens utri deserviat alter,
Si quid in alterutro liceat praestanter utrique,
Aggrediens eremum, celsae petit ardua rupis,
Spelaeoque sedet sub quo praeterfluus amnis
Abruptum bifidi lateris signarat utrinque
Vix uni hospitium queat ut dormire sedendo:
Si socium capiat, vigilans orabit et astans;
Edidit ostiolum lento dans vimine claustrum,
Assiduus lectu, precibusque vacabat anhelus.
Non tulit haec cernens pietatis lividus hostis,
135.0625C| Affingensque dolum, tenerae induit ora puellae,
Ante foresque viri ingeminans ululantia verba:
« Heu me! infit, miseram, silvis, errore, tenebris
Solivagam, ignaramque loci callisque negati,
Quisquis es istius venerabilis incola saltus,
Virtutum famam polus undique, et undique silvae,
Eximiumque loquuntur opus, frendentibus apris
Eripe me, trucibusque lupis et hiantibus ursis;
Quod victura, tuum, moriar si denique, id ipsum;
Satque tegi mihi sufficiet vel limine tecti;
Non diuturna peto consortia, noctis haberi
Hospes et unius. » Pandit miseratus, et hostem
Compatiens dirum capit, admittitque latronem.
Unius spatium vix intercesserat horae,
Dum crebri membrorum inter molimina gestus,
135.0625D| Illicis effigies monstri pede contigit almum,
Moxque Cupidinea transfigit corda sagitta;
Blanda dolum cumulant, ignes affamina sufflant,
Urit pectus amor, facinus loca sola suadent;
135.0626A| At velut antiquo praecellens robore quercus,
Atque solum firmis penetrans radicibus altam,
Montivagi succensa foco pecudum ducis, apta
Ignibus est inventa quidem si forte caverna,
Interno flammis consumpto robore victa,
Labitur, atque diu tectis coelum applicat arvis.
Alta columna ruit, caecus scelus efficit ardor:
Exclamat victor jam voce inimicus aperta:
« Heus! quid agis, quid agis, vir perfectissime? Frater
Cui gravis exstiterat, peregrino jungeris? Ecce,
Germani odisti qui contubernia ferre . . .
En quid agis qui dogma novum silvis scopulisque
Constituens, rupes moderamina casta docebas? . . . »
Haec insultanti jactando diabolus ore,
135.0626B| Decepti ex oculis abiit ceu fumus in auras.
At qui corruerat, tacuit quasi Gorgone visa
Artubus exsanguis, sibi qui quandoque reversus,
Egreditur silvis, repetens solatia fratris;
Huicque, pudore diu suppressa voce, silenter
Assistens, causam stupido tandem ordine pandit;
Ipse sibi poenam statuens, namque arbore scissa,
Ingerit insertatque manus, cuneisque cicatrix
Stringitur, arboreae coeunt plagae undique. Summo
Pontifici frater fratris patrata revelat;
Qui veniens primo conatur solvere nexum:
Utque reluctantem cernit, benedicit, et orans
Compatitur, refovet; munit, solatur abitque.
At vir pervalidus, tanto vincimine fixus,
Panis duntaxat modicum lymphaeque liquorom
135.0626C| Hebdomade prima capiebat, fratre coactus,
Qui victu simili jejunia longa levabat,
Pro fratris lapsu parili cruce semet adurgens.
Volventes hiemes hujus tres pondere multae
Hinc Victorini dum jam patientia cunctos
Inflectit, rediens praesul vix cogere vincit
Carnibus absumptis sinat ut tormenta resolvi
Quis se judicii dederat memor ipse tremendi.
Is quam post sanctus nituit, quam mira potenter
Egerit, humanae non est expletio linguae;
Quique Amiterninae cuncto delectus ab urbis
Erigitur praesul populo, quo martyre florent.
Frater et ipse Severinus, commilito fratris
Sectatorque sagax, post plurima mira datarum
Virtutum, sancta locuples pietate quievit
135.0626D| Confessor, functusque loco legatur eodem
Quo vitam mire degens abstemius egit
Luce prius praesul quam praeeligeretur honesta;
Quem ritu recolit Campana Neapolis almo.