Humana linquo: tollite praepetem
Nubesque ventique. Ut mihi devii
Montes resedere, et volanti
Regna procul, populosque vastus
Subegit aer! Iam radiantia
Delubra Divum, iam mihi regiae
Turres recessere, et relictae in
Exiguum tenuantur urbes;
Totasque qua se cumque ferunt vagae
Despecto gentes. O lacrymabilis
Incerta fortunae! o fluentum
Principia interitusque rerum!
Hic ducta primis oppida moenibus
Minantur in caelum: hic veteres ruunt
Murique turresque: hic supinas
Paene cinis sepelivit arces.
Hic mite caelum, sed rapidae ruunt
In bella gentes: hic placida sedent
In pace, sed late quietos
Dira lues populatur agros.
Hic paene tellus tota micantibus
Ardet sub armis: stant acies adhuc
Pendente Fatorum sub ictu,
Et dubio Furor haesitavit
In bella passu: parte alia recens
Iam mixta Mavors agmina mutuam
Collisit in mortem, et cadentum
Caede virum, cumulisque latos
Insternit agros: hic Mareoticae
Secura merces aequora navigant,
Portusque certatim frequentes
Centum operis populisque fervent.
Nec una Marti causa, nec unius
Sunt arma moris. Bellat adulterae
Ridentis e vultu voluptas,
Inque Helena procus ardet orbis.
Hic verba bellis vindicat: hic canis,
Heu vile furtum! Se mala comparant;
Rarum sub exemplo superbit,
Nec sceleris scelus instar omne est.
Eous illinc belligera latet
Sub classe pontus: Iam Thetis aenea
Mugire flammarum procella, et
Attonitae trepidare cautes,
Et ipsa circum litora percuti
Maiore fluctu. Sistite barbari,
Ferroque, neu simplex, et igni, et
Naufragio geminate fatum.
Parumne tellus in miseras patet
Immensa mortes? hinc miserabili
Quassata terrarum tumultu
Stare pavent titubantque regna,
Unaque tandem funditus obruunt
Cives ruina. Stat tacitus cinis,
Cui serus inscribat viator:
'Cum populo iacet hic et ipso
Cum Rege regnum.' Quid memorem super-
infusa totis aequora portubus
Urbes inundare, et repente
Tecta Deum sonuisse fluctu,
Regumque turres, et pelago casas
Iam iam latentes? iam video procul
Mercesque differri, et natantem
Oceano fluitare gazam.
Alterna rerum militat efficax
In damna mundus. Cladibus instruit
Bellisque rixisque et ruinis
Sanguineam Libitina scenam,
Suprema donec stelligerum dies
Claudat theatrum. Quid morer hactenus
Viator aurarum et serenas
Sole domos aditurus usque
Humana mirer? Tollite praepetem
Festina vatem, tollite nubila
Qua solis et lunae labores
Caeruleo vehit aethra campo.
Ludor? sequaces aut subeunt latus
Feruntque venti? Iamque iterum mihi
Et regna decrevere, et immensae
Ante oculos periere gentes;
Suoque semper terra minor globo
Iam iamque cerni difficilis, suum
Vanescit in punctum? o refusum
Numinis Oceanum! o carentem
Mortalitatis portubus insulam!
O clausa nullis marginibus freta!
Haurite anhelantem, et perenni
Sarbivium glomerate fluctu.