Huc Thimbres chelym seu te Patarca morantur,
Sen facunda Claros, aut quæ circunflua ponto
Te suscepit humus, dulcive cacumine Piudus
Detinet, auritique sonant tua carmina montes.
Hue age formosos conspectus lumine crines,
Dejectosque imo fundens e pectore questus:
Te qualem Ismariis crudelia funera Nati
Deflevisse ferunt campis, ac fulmina magni
Obtrectasse Jovis, manesque vocasse gementem.
Squalidus, incultusque veni, nec tempora cantus
Munera florentes hederæ, nec laurea cingat;
Laurigera pro fronde comas præcinge cupresso.
In planctus revocare juvat, quæcumque per altam
Concinuere lyra graciles Helicona sorores.
Ipsæ adsint flores, ferrugineosque hyacinthos,
Portantes calathis, ac muneribus funestis.
Tu tamen ante alios niveos discissa capillos
Numine Appollineo melior Dea, funera tanta
Advenias casto Pietas mœstissima vultu.
Talia clamabam moestus, noctesque diesque
Ad cineres, Francisce, tuos, cum percutit altns
Ecce aures sonitus, fallor, vel Diva per auras
Ad tumulum e cœlo descendit, frigida quando
Saxa revulsa jacent, niveoque in marmore Musis
Associata sedet, tragicoque induta cothurno
Melpomene exequias lugubri sic concinit ore:
Heu, miserande, jaces! quis te, puer optime, Divům
Abstulit? Heu, crudele nefas! Quis talia cernens
Lumine persistat sicco? Næ ferreus ille.
Scilicet hoc nobis etiam post aspera rerum
Fata manent? Proh! magna Deum, atque injuria Parca.
Scilicet hoc teneræ nobis decor ille juventæ
Hoo oris roseum florente in corpore lamen
Hoc oculis afflatus honos, hoc fervida monstrat
Ætas! O volucri quam mors vaga pervolat ala!
Os jam voce caret, cujus mihi dulcia possout
Verba dolente graves e pectore pellere curas.
Hen, quoties tenero dicentis ab ore pependi!
Dictaque proh quoties servavi in corde reposta!
Heu, miserande, jaces. Quis te, puer optime, Divům
Abstulit? En gravido torpent jam membra sopore?
Ferrea Nox oculis, æterna silentia labris:
Pondera mortis habent aures; ac corpore monstrat
Horrendos toto regnans Mors pallida vultus.
Flos veluti, postquam duro contusus aratro est,
Quem coluit Lucina comes, coluere sorores,
Occidit ægrescens: picto cen grandine prato
Lactea marmoreum demittunt lilia collum.
Nos tibi Castalii supremo e vertice montis
Frondibus insolitis doctæ redimicula frontis
Serta parabamus: Andino carmine posses
Altera dulcisono complere cacumina cantn;
E vacuoque jugo Phoebum superare canentem.
Jam lauro vates Philyraque, hederaque revincti
Fausto plaudebant cantu, pulsumque sonabat
Per montes, Francisce, tuum, et nemora ardua nomen.
Stamina, sed postquam scivit Libitina feroci
Forfice, spemque meam crudelis Parca fefellit,
Funereum intonsi montes, aurique cavernæ
Responsant silvis; tantum clangore querelas
In cœlum repetunt vates; atque aurea tristi
Sidera percutiunt gemitu; Parçamque cruentam,
Crudelesque Deos, atque impia fata vocantes.
Hos tibi nunc flores, nexasque e fronde corollas
Inferias tumulo cum carminibus supremis
Adportant. Eheu! Quis te, Francisce, Deorum
Invidus, ah, puerum nostro sic substulit orbi
Sie cum prima genas vestibat flore juventa
(Infandum) moritur dignus quoque Nestoris ævo!
Talia Melpomene fatali affixa sepulchro
Irrita jactabat ventis; cum candida crines
Apparet Pietas, placida veneranda senecta.
Mox hæc: Quid vanis, frustra quid questibus auras
Imples Flebilium jam, Virgo, desine vocum.
Tot lacrimas pueri, tot questus funera nolunt,
Sint breviora licet. Lumen Franciscus Olympi
Jam videt; exsuperant lætum nova gaudia pectus
Illic gemmato volitans super ardua curru
Oceanum, terræque plagas, ventumque recessus
Ortusque occasusque vagos, Lunæque labores,
Pleiadasquo Hiadasque, et frigida planstra Bootæ
Attonito similis pedibus supposta videbit.
Carpet odoriferos cœli per amœna vireta,
Quos non ustus Arabs, nec fallax Græcia jactat,
Quos nec Hymettus alit, formoso pollice flores.
Tune Dea marmoreis nova libans oscula saxis,
Sic loquitur verbis, ac fletibus interruptis.
Fortunate puer, si qua tibi pectora flamma
Ardescunt nostri; si quid mea carmina curæ
Sis memor, ante suis confusis legibus anni,
Tristis hyems flores, estas tractavit olivas,
Quam taceat, Francisce, tuas mea fistula laudes.
Nunc tandem ingrato figam monumenta sepulchro,
Quæ manes, cineresque diu tostentar amatos,
Marmoraque invisens tremulo legat ore viator:
Hoc tumulo juvenis lætho jam præcoce condor;
Quisquis adest, valeat, teneris nec fidat in annis.
Alma parens nemorum, quæ nunc per Mænala cursum
Præcipitans, celeri præverteris aera gyro;
Seu pavidum ramis tollentem cornna cervum
Sors dedit, aut sociis læto clamore fatigas
Infrendentem aprum, spectasve ad tesqua leonem;
Dulcis Io nemorum custos, si sacra dicatur
Silva tibi, Medique tepet pia thuris acerra,
Huc ades, et cœptis faveas pede, Delia, dextro.
Non indigna precor: tu castis annue votis.
Hæc tibi silva viret, crescat tibi munere semper
Diva tuo: satyrum relega procul usque furentum
Faunorumque greges, procul absint arma Priapi:
Quandoquidem sanctum colitis sine labe pudorem.
Huc Dea, seu molli sociæ pede tegmina quærant,
Seu capis ipsa, veni, clarii cum fervida fratris
Desuper acta polo flavas rota torret arenas.
Hæc tua pinus erit, quæ sanguine culta recenti
Sit semper, semperque tuis veneranda trophæis.
Hic, sen Caucaseæ fulgentia tergora tigris,
Seu pellem panthera dedit, dentesve recurvos
Marsus aper, ramis nemori suspende triumpho.
Sive jubet Nymphis coreas agitare pudicas,
Huc Dryadum festiva cohors, et Oreades una
Implicuisse manus cupient; tibi, Cinthia, passim
Virgineo molles decerpent pollice thyrsos,
Sen juvat hac lauro, seu cingere tempora myrto.
Nosque plaga simul tereti, quem gramine damam
Compellemus agris, tumulo quem justa feremus
Formosi Daphnis, venias manifesta precamur.
Hunc tu, Diva, polo superum digneris honore,
Munere nec tantum pluvius micet altus Orion.
Hane Erymanthæo, Cinthive cacumine semper
Posthabito, Tenedoque colas, nec silva bipennem
Sentiat ista feram, aut ultorem Numinis aprum.
Hos Niso, mea Nympha modos concede roganti.
Niso silva placet, placeant et carmina silvæ.
Incipe, sollicitum Nisi cantemus amorem.
Dum nemora arboribus rident, dum floribus agri
Ille petit silvas, solusque per avia rura
Ingeminat questns: Quis te, meus ignis Amynta,
Ah, loca grata nitent? aut quæ via ducit euntem ?
Huc ades, alme puer, tondent dum prata capellæ,
Gramina dum vaccæ carpunt, hædique petulci
Subsultant, patiturque novi clementia veris.
O, modo jam tecum liceat mulcere cauendo
Auras, atque unum responset saltus Amyntam.
O, tecum liceat Panos de more cicutas
Tangere, et imparibus calamis aptare labellum.
Linqueret herbosum depascens buccula campum,
Arrigeretque ovis aures, et tua carmina circum
Attoniti exciperent stantes sua tesqua leones.
Linqueret antra lupus, teneroque immixtus ovili
Poueret antiquum rabido de corde furorem,
Allectus formaque tua, vocisque sonore.
Pangere seu nolles, audires dulce canentem
Arboribus stratum sublatis Alphesibæum.
Huc pecus ille suum conducit sæpe sub oras,
(Nam procul bine degit gelida sub rupe Lycæi}
Et calamis cera junctis mecum ille revolvit
Seu tristes elegos, Teii seu ludicra buxi,
Sive suas Daphnin flammas, sua funera Daphnin,
Namque erat ille tuæ icon perfectissima formæ ;
Nuncque pari, ali fatum! tecum floresceret ævo:
Sic mentum, sic ille oculos, sic ora ferebat.
Candidior sed enim pulchroque colore juventa,
Lutea seu roseo pinguntur poma rubore,
Et crocei nivea ludebant fronte capilli;
Tu niger, et nigri resplendent vertice crines,
Sole velut blandæ resplendent terga columbæ.
Tu niger; ast etiam vaccinia nigra leguntur.
Tu niger; ast etiam nigri fulgent hyacinthi.
Hunc quoque nunc resonat, quamvis ego sæpe querelas,
Et lacrimas cohibere parem; sed me quoque (verum
Si fatear, vero nec tu offendaris Amynta)
Ah fatum, infelix urebat me quoque Daphnis ;
Et me multoties tetigit dolor Alphesibæi.
Huc ades o, nam si veuias, mea maxima cura,
Nee me, nec socium tanget dolor Alphesibæi.
Marcet ager, marcentque relicta fronde capellæ ;
Atque eadem pecus et pastorem cura peredit.
At simul ac solito venias manifestus odore
Sponte virebit ager, pinguescent fronde capellæ ;
Atque erit, et pecori, et pastori summa voluptas.
O crudelis amor, repetaut in tecta coloni
Te tamen expecto. Fallor, vel colle propinquo
Descendit: puer, i, lactis fac Thestilla cymbas,
Seu velit illa nigram, aut pictam mulgere juvencam.
Preparet hirsutasque nuces, depictaque poma.
Obvius ire paro, brevis est via, flumine longe.
Duc age, Mopse, gregem. Nox imminet: ite, capellæ.
Phoebe Pater, si fata virum te tristia tangunt;
Si qua potest hominum cura movere Deum:
Huc age Turutulos (sic) elegeia passa capillos,
Flebilis incultos gutture solve modos.
Hic citharæ sonitus desint, modulamina vocum
Non bene conveniant luctibus ista meis.
Nunc lacrimas siquando pias, nunc fundite planetús
Si vos permittit lumina flere dolor.
Nunc gemitus, tristes præcordia rumpite questus;
Justa magis nunquam causa doloris erit.
Quisquis adest, teneris jungat suspiria nostris.
Moror erit socio forte dolento minor.
Occidit, ah mortis non exorabile ferrum!
Pectore quid vetuit figere tela meo?
Hei mihi, nec licuit languentia lumina leto
Claudere: quid properas, Parca, cruenta necem!
Hei mihi, neo licuit spirantis ponere corde
Lingua postremos deficiente sonos:
Nec lacrimis madidos extremis tergere vultus,
Jungere nec tremula pulchra labella manu.
Heu miser expectans securum forte periclo;
Ferrea me rauca tympana voce monent.
Candida seu tonitru volitat turbata columba
Aere corripiens, sed sine lege viam;
Sic ego tristisono turbatus pectora ferro,
Præcurro, monstrat qua timor ipse locum.
Jamque propinquabam cupidus, timidusque videndi,
Auribus en resonat vox inimica meis,
Occidit: O quisnam vocem præmissit ad auras,
Multa nec extimuit sic dare corda neci!
Obscura sub nocte videns ceu forte viator
Percussum comitem fulmine sistit iter:
Sic ego correptus subita formidine gressum,
Subsultant gravido viscera pulsa metu.
Mox ubi verba dolor permissit faucibus arctis
Insanus ventis talia verba dedi:
Invida, quid prohibet Pylios deducere in annos
Stamina formoso, Parca superba, colo?
An, juvat halami (sic) surgentem caudice florem
Scindere Forma oculis displicet anne tuis!
Huic, si certet Hylas, Narcissus, pulcher Adonis,
Narcissus cedat, pulcher Adonis, Hylas.
Nunc tamen, o Superi! Quæ mentibus hæret imago,
Nos fati memores reddere sola valet.
Proh! quoties pictæ delusus imagine formæ,
Te loquor, et verbis te dare verba puto!
Te mihi, heu quoties adstantem somnia fingunt
Atque jocis teneros inseruisse jocos!
Hen risus quoties oculis, ac cætera nostris
Occurrunt, solitis non male picta locis!
Tristia quid vero memoro? Mihi maxima quondam
Gloria, nunc tantum vel memorata dolor.
Sit satis Helyadum plusquam flevisse sorores
Non tantum Icarides flevit amara Patrem.
Non tamen hæc proles meruit Clemeneia luctus,
Icari pueri non male sanus amor.
Sit, puer alme, satis; gemitus jam fistula rancos
Fundit et arenti gutture lingua silet.
Nunc ego quam vellem, quos vel niger Indus odores,
Vel metit ardenti tramite tostus Arabs!
Vos tandem Manes, cineres salvete sepulti,
Vobiscum posthac contumulatus ero.
Jam mihi sordet humus, sordent mortalia, tantum
Ante oculos perstat mortis imago meos.
Nulla videre placet, renovant mihi cuncta dolorem.
Auribus ac nostris sic mihi visa loqui:
Quid pretiosa soli cupiens, insane, laboras?
Omnia morte cadunt: pulvis et umbra placet?
Interea dum Chloto meis nova stamina nectit,
Et donat tristes posse videre dies:
Dam penitus tepida languescunt pectora febri,
Æthera, dum dabitur, teque videre, vale.
O fatum! Ah! nostræ cecidisti gemma coronæ:
Occidit ante suum noster Apollo diem.
Ecce datur casti juvenis placida ora tueri:
Cur tacet? ast quæris. Religione tacet.
Nascitur hic dum Koska jacet; nam fata, diemque
Præstitit ignis idem, præstitit annus idem.
Nil mirum, Koskam referat Gonzaga secundum:
Phoenicis Phoenix nascitur e tumulo.
Si pronus superum, Térane, donis
Exoptas Arabum lenire pulchris
Aras, et nitida cremare acerra
Flaventes Oilicum, Syrumque rores;
Si vis coccineis nitere sertis,
Quæ vel Attica docta, vel viretis
Optatas apibus dat Hybla flores;
Atque artus nivea micare veste,
Ut cæca Ansonidum tulit vetustas!
Huc, huc auricomos solute crines
Adsis, Phoebe parens, lyramque tantam
Fer, Pæan, modulis in astra lucem.
Huc tecum, Charites simul novenæ
Blandis adveniant modis sorores.
Hem! Pæan, fuge, gratiæ novenæ
Hinc blandis fugiant modis sorores.
Mortis numina, Tenarique nuga,
Mundi spectra furentis et caduci.
En Jeans pelagi, polique rector
Considet rutilo videndus auro.
Huic offer liquidas, Terane, acerras
Offer pectoris unicos amores.